Cristallerie du Val Saint Lambert

bouwjaar:  1826
verlaten: 2008
status: onveranderd
foto's gemaakt op: 13-02-2010

Historie:
Kristalfabriek Val Saint Lambert wordt in 1826 opgericht in een voormalige Cisterciënzer abdij uit 1202. De oprichters van de fabriek waren  de chemicus Kemlin en de polytechnicus Lelièvre. Zij zagen de voordelen die deze plaats te bieden had zoals de het feit dat zowel de Maas als de belangrijkste wegen uit die tijd in de buurt waren. Zo konden grondstoffen goedkoop aangevoerd worden en eindproducten makkelijk afgevoerd. Tevens lag het terrein in de buurt van de steenkolenmijnen die de brandstof voor de ovens leverden en tenslotte waren de enorme kloosterruimtes perfect geschikt voor artistieke activiteiten op grote schaal. Al snel groeit Val Saint-Lambert dan ook uit tot een epicentrum van de kristalindustrie. Als in het begin van 1900  gebouwen opnieuw worden ingericht én er nieuw gebouwd wordt geeft dat de groei een impuls.  Er waren ovens, slijperijen, kristalblazerijen, ateliers, smidsen, schrijnwerkerijen, inpakateliers en winkels waar arbeiders ingezet moesten worden en met 5000 arbeiders was Val Saint Lambert begin 1900 "het kristaldorp van Belgie".  Al snel werden er arbeiderswoningen gebouwd: 186 huizen, inclusief tuintjes en scholen voor de kinderen uit de buurt.
Ambachtslieden maken bijna twee eeuwen lang de meest schitterende kristallen voorwerpen. Val Saint Lambert wordt hofleverancier van het Belgisch koningshuis, maar ook de Russische tsaren kopen er hun kristal en de maharadja’s decoreren er hun paleizen mee. De kwaliteitseisen zijn hoog, de helderheid en de schittering moeten perfect zijn. De formule voor deze perfectie en hoe ze kristal van kleur kunnen voorzien blijft al die tijd geheim. Kristal uit Val Saint-Lambert wordt  in meer dan veertig landen verkocht.
Inmiddels zijn de hoogtijdagen voorbij. In de jaren 80 dreigt de fabriek failliet te gaan en springt de overheid bij door bijna alle aandelen te kopen. Vanaf 2006 gaat het weer  slecht met de fabriek. Aandelen, die eerst bijna 15 euro piekten kwamen in een vrije val terecht en zijn eind 2008 nog slecht 3 euro waard. In augustus 2008 gaat de fabriek dicht. Twee redenen worden opgegeven. Als eerste de forse verhoging van de prijs van grondstoffen als gas en electra die zwaar drukken op de omzet cijfers en ten tweedehet feit dat de onderhandelingen mislukken met betrekking tot een financiële, commerciële of industriële partner. In september 2007 wordt gezocht naar een partner, maar ondanks de  contacten met verscheidene geïnteresseerde partijen konden die op korte termijn niet leiden tot resultaat.  Er was niet genoeg tijd voor de uitwerking van een nieuwe strategie en men is er niet in geslaagd investeerders te overtuigen. Verzoeken bij de overheid leverden evenmin iets op. De fabriek maakt tegenwoordig deel uit van het Waalse industriële erfgoed.  Er werken nog 60 maar mensen en er wordt nog altijd 7 dagen per week, 24 uur per dag kristal geproduceerd. Om de beste kwaliteit te kunnen leveren moet de oven constant op temperatuur blijven. De fabriek alsmede het kasteel kunnen worden bezocht. Er is een rondleiding van 3 uur waarin aandacht voor de geschiedenis maar waar ook gekeken kan worden hoe het glas geblazen wordt. Een deel van het terrein blijft echter leegstaan. Daaronder de arbeiders huizen , enkele opslag hallen en de ruimte waar alle gereedschappen en mallen nog aanwezig zijn.



terug naar overzicht